Spelvormen

Spelreglementen

Een duidelijke uitleg van de spelvormen die bij Biljartvereniging Tivoli worden gespeeld.

Libre Bandstoten 10 over rood Honderden

Goed om te weten

Deze pagina bevat de algemene spelregels. Bij toernooien kan de wedstrijdleiding aanvullende afspraken maken, bijvoorbeeld over het aantal te maken punten, poule-indeling, vaststaan of de beslissende eindstoot.

Klassieke spelvorm

Libre

Bij libre probeert de speler met de eigen speelbal de twee andere ballen in één stoot te raken.

Doel van het spel

Een geldige carambole maken door beide aanspeelballen te raken.
Iedere geldige carambole telt voor één punt.
De speler blijft aan de beurt zolang er geldige caramboles worden gemaakt.
De partij eindigt zodra het vooraf vastgestelde aantal punten is bereikt.

Belangrijkste regels

De volgorde waarin de twee aanspeelballen worden geraakt is vrij.
Het raken van een of meerdere banden is toegestaan, maar niet verplicht.
Bij een misser gaat de beurt over naar de tegenstander.
Een touché, dubbelstoot of spelen met de verkeerde bal beëindigt de beurt.

Kort gezegd: raak met je eigen bal beide andere ballen. Lukt dat, dan scoor je één punt en mag je verder.

Technische spelvorm

Bandstoten

Bandstoten lijkt op libre, maar vóór de speelbal de tweede aanspeelbal raakt, moet minimaal één band zijn geraakt.

Geldige carambole

De speelbal raakt beide andere ballen.
Vóór het raken van de tweede aanspeelbal raakt de speelbal minimaal één band.
De band mag vóór of na de eerste aanspeelbal worden geraakt.
Een geldige carambole telt voor één punt.

Beurt en einde partij

Na een geldige carambole blijft de speler aan de beurt.
Bij een misser of fout gaat de beurt naar de tegenstander.
De partij eindigt bij het vooraf afgesproken aantal caramboles.
De wedstrijdleiding beslist bij twijfel over een geldige band of carambole.

Kort gezegd: beide ballen raken én vóór de tweede bal minimaal één band meenemen.

Toernooispel

10 over rood

Het doel is om tien geldige caramboles te maken. Een carambole telt alleen wanneer de rode bal als eerste wordt geraakt.

Begin en puntentelling

De rode bal ligt op het bovenacquit.
De speelbal ligt op het benedenacquit.
De andere aanspeelbal ligt op het middenacquit.
De speelbal moet bij iedere geldige carambole eerst de rode bal raken.
Iedere geldige carambole telt voor één punt.

Vaststaan en afsluiten

De wedstrijdleiding maakt vooraf bekend vanaf welk aantal de score vaststaat.
Vóór het vaststaan kan een fout waarbij rood niet eerst wordt geraakt de opgebouwde beurt laten vervallen.
De behaalde punten worden na afloop van de beurt genoteerd.
De tiende carambole wordt gespeeld volgens de vooraf afgesproken eindstoot.
Gebruikelijk is afsluiten met een driebandenstoot of losse bandstoot over rood.

Toernooiafspraak: het aantal voor vaststaan en de verplichte eindstoot worden vóór aanvang bekendgemaakt. De aanwijzing van de wedstrijdleiding is beslissend.

Vierballenspel

Honderden

Honderden wordt gespeeld met vier ballen: een speelbal, een witte of gele bal, een rode bal en een blauwe bal. Het doel is exact honderd punten te bereiken.

Beginopstelling

De rode bal ligt op het bovenacquit.
De blauwe bal ligt op het middenacquit.
De speelbal ligt op het benedenacquit.
De vierde bal ligt op een van de onderste acquitpunten.
Iedere speler gebruikt tijdens de partij dezelfde aangewezen speelbal.

Puntentelling

Wit/geel + rood1 punten

Wit/geel + blauw3 punten

Rood + blauw5 punten

Alle drie de aanspeelballen20 punten

Beurt

Zolang de speler punten maakt, blijft die speler aan de beurt.
Bij een stoot zonder punten gaat de beurt naar de volgende speler.
Alle geraakte ballen bepalen samen de waarde van de stoot.

Precies honderd

De speler moet exact op honderd punten eindigen.
Komt de totaalscore boven honderd, dan is het spel beëindigd en heeft de tegestander gewonnen.
De eerste speler die exact honderd bereikt, wint de partij.

Kort gezegd: verschillende combinaties leveren 1, 3, 5 of 20 punten op. Wie als eerste exact honderd haalt, wint.

Voor alle spelvormen

Algemene afspraken en sportiviteit

Respecteer de beurt

Blijf rustig en op gepaste afstand wanneer een andere speler aan tafel staat.

Raak de ballen niet aan

Alleen de wedstrijdleiding of arbiter legt ballen opnieuw op wanneer dat nodig is.

Beslissing wedstrijdleiding

Bij onduidelijkheid of een niet beschreven situatie beslist de wedstrijdleiding.

Lokale afspraken

Specifieke toernooibepalingen gaan voor op deze algemene samenvatting.

Deze pagina is een praktische samenvatting van algemene caramboleregels en gebruikelijke toernooivarianten. De officiële KNBB-reglementen en vooraf bekendgemaakte Tivoli-toernooiregels blijven leidend.